content top

Λίγα γιὰ τὸ χάϊκου

Ἡ ἰαπωνικὴ ποίηση ἀναπτύχθηκε μὲ βάση ὄχι τὴν ὁμοιοκαταληξία ἤ κάποιο εἶδος μέτρου, ἀλλὰ τὸν ἀριθμό τῶν φωνηέντων ποὺ περιέχει ἕνα ποίημα. Αὐτὰ τὰ φωνήεντα ἀντιστοιχοῦν σὲ γενικὲς γραμμὲς σ’ αὐτὸ ποὺ ἐμεῖς λέμε συλλαβὲς, γι  αὐτὸ ἔχει ἐπικρατήσει στὴ Δύση νὰ μιλᾶμε γιὰ ἀριθμό «συλλαβῶν» στὴν ἰαπωνικὴ ποίηση. Κανονικὰ τὰ ἐν λόγω φωνήεντα λέγονται音字, onji = «γράμματα ποὺ σημαίνουν μιὰ ἠχητικὴ μονάδα». Αὐτὲς οἱ μονάδες δὲν ἀντιστοιχοῦν πάντα σὲ ὅ,τι ὀνομάζομε συλλαβή. Π.χ. λέξεις ποὺ διπλασιάζουν τὸν ἦχο «ο» μὲ ἕνα «ου» ἀμέσως μετὰ δὲν θεωροῦνται μιὰ μακρὰ, ἀλλὰ δύο συλλαβές. Μὲ βάση αὐτὸ τὸν ἀριθμὸ ἡ ἰαπωνικὴ ποίηση διακρίνεται σὲ δύο κυρίως ποιητικὲς φόρμες. Ἔτσι ἔχομε τὸ waka (ἰαπωνικὴ ἤ «ἐθνικὴ» ποίηση) ἤ tanka (σύντομη ποίηση), ποὺ εἶναι μιὰ στροφὴ ἀποτελούμενη ἀπὸ 5, 7, 5 καὶ 78 =31 συλλαβές, καὶ τὸ χάϊκου, ποὺ ἀποτελεῖται ἀπὸ 5, 7, 5 =17 συλλαβές. Σ’ αὐτὲς τὶς δύο ποιητικὲς φόρμες ἐντάσσεται τὸ σύνολο σχεδὸν τῆς ἰαπωνικῆς ποίησης. Ὡς γνωστὸν τὸ χάϊκου γεννήθηκε ἀπὸ τὴ λεγόμενη  renga ἤ renku («ἁλυσιδωτὴ ποίηση»), ποὺ ἦταν μιὰ σειρὰ ἀπὸ πολλὰ οὐάκα, καθένα ἀπὸ τὰ ὁποῖα τὸ συνέθεταν σὲ ποιητικοὺς διαγωνισμοὺς ποὺ ὀργανώνονταν ἐπὶ τούτου, δύο πρόσωπα: ὁ ἕνας ἔγραφε τοὺς τρεῖς πρώτους στίχους καὶ ὁ ἄλλος τοὺς δύο τελευταίους. Πολλὰ στοιχεῖα ποὺ χαρακτηρίζουν παραδοσιακὰ τὸ χάϊκου, ὅπως ἡ ὑπαινικτικὴ ἀναφορὰ στὴν ἐποχὴ, τὴν τοποθεσία κ.λπ. προστέθηκαν σὺν τῶ χρόνω στοὺς τρεῖς πρώτους στίχους, ποὺ ὀνομάστηκαν hokku = «ἐναρκτήριος στῖχος». Τὸ χάϊκου γεννήθηκε ὅταν ὁ γνωστὸς Μπασό (Basho, 17ος αἰ.) ἀνέπτυξε τὸ λεγόμενο sofu = «τρόπος τοῦ Μπασό». Μ’ αὐτὴ τὴ λέξη ἐννοοῦνται οἱ δύο συμβολὲς τοῦ Μπασό στὴν ποίηση, δηλαδὴ α) ἡ χρήση τῆς φόρμας τοῦ χόκκου μὲ σοβαρό καὶ ὄχι μὲ εὐτράπελο ἤ ἀπρεπὲς περιεχόμενο ὅπως συνέβαινε συχνὰ στὴ ρέν’κου (γι αὐτὸ καὶ λεγόταν ἐπίσης ρέν’κου χαϊκάϊ), καὶ β) ἡ ἀπομόνωση τοῦ χόκκου, ὥστε ν’ ἀποτελεῖ ἕνα ἀνεξάρτητο ποίημα. Τὸ χόκκου ὀνομάστηκε ἀργότερα χάϊκου. Μετὰ τὸν Μπασὸ, τὸ λάμπρυναν μὲ τὶς δημιουργίες τους κι ἄλλοι κλασσικοὶ ποιητὲς τοῦ εἴδους, ὅπως ὁ Ἴσσα, ὁ Γιόσα Μπουσόν κ.ἄ. Πολλὰ ἔχουν γραφεῖ μὲ βάση τὴν ἰδέα ὅτι τὸ περιεχόμενο τοῦ χάϊκου μπορεῖ ν’ ἀναχθεῖ σὲ ἕνα μόνο πρᾶγμα. Οἱ γνωστότερες ἀπὸ αὐτὲς τὶς προσπάθειες ἀναγωγικῆς ἀποκωδικοποίησης τοῦ περιεχομένου τοῦ χάϊκου εἶναι ἐκείνη ποὺ θεωρεῖ ὅτι ἡ θεματολογία (τουλάχιστο τοῦ κλασσικοῦ χάϊκου) περιορίζεται στὴ φύση, ὅτι ἐκφράζει ὄψεις ἤ ἀντικείμενα τῆς φύσης, ὅπως τὶς ἐποχὲς, λουλούδια κ.λπ., ἤ...

Ρεσιτάλ πιάνου από τον κύριο Panos Karan

Ρεσιτάλ πιάνου από τον κύριο Panos Karan
Στις 20 Φεβρουαρίου ημέρα Παρασκευή και ώρα 16.00 πραγματοποιήθηκε Ρεσιτάλ πιάνου του διεθνούς φήμης Έλληνα πιανίστα Κυρίου PanosKaran, σε μια όμορφη και φιλική ατμόσφαιρα  στην κατοικία του Ιάπωνα Πρέσβη Κυρίου Masuo Nishibayashi, για την 5η επέτειο του καταστροφικού σεισμού στην Αν.Ιαπωνία που είχε 18000 θύματα και άφησε πάνω από ένα εκατομμύριο αστέγους. Ο Panos Karan, ενώπιον του εκλεκτού ακροατηρίου που είχε προσκληθεί, ερμήνευσε με μεγάλη δεξιοτεχνία και λυρισμό έργα Chopin, Rachmaninov, Balakirev, Claude Debussy, Χατζιδάκη κλπ. Μετά το τέλος του εξαίρετου ρεσιτάλ ο Πρέσβης Κύριος Nishibayashi, ο ίδιος δεινός ερασιτέχνης  βιολιστής,  ερμήνευσε, συνδεόμενος από τον Κύριο Panos Karan ένα  έργο του γνωστού Γάλλου συνθέτη César Franck την Violin Sonata A major-4th Moment,  ιδιαιτέρως δύσκολο που απαιτεί μεγάλη δεξιοτεχνία του εκτελεστού και που απέσπασε τα ενθουσιώδη χειροκροτήματα των ακροατών. Στη συνέχεια ακολούθησε δεξίωση με χαρακτηριστικούς Ιαπωνικούς μεζέδες όπου των ζεύγος των υψηλών αμφιτρυώνων , ο Πρέσβης και η Κυρία Nishibayashi είχαν την ευκαιρία να χαιρετίσουν προσωπικά και με την συνήθη εγκαρδιότητα τους  όλους τους προσκεκλημένους στην ωραία αυτή βραδιά. Η εκδήλωση διοργανώθηκε από την Ιαπωνική Πρεσβεία της Ελλάδας. Κατωτέρω παραθέτουμε ένα λίαν ενδιαφέρον άρθρο της εφημερίδος Η Καθημερινή της 19ης Φεβρουαρίου με υπογραφή του γνωστού Τήλεφου ( Ελενη Μπίστικα ) που αναφέρεται διεξοδικά στον εξαίρετο πιανίστα Panos Karan, στην καριέρα του και στο έργο που προσέφερε και προσφέρει για τους πληγέντες-θύματα του καταστροφικού σεισμού στην...

JAPAN CINEMA WEDNESDAYS

JAPAN CINEMA WEDNESDAYS Tετάρτη 27 Ιανουαρίου 2016 & ώρα 18.30     Shin-chan: O Ήρωας των Samurai! /CRAYON Shin-chan, Arashi o yobu Appare! Sengoku Dai-gassen  (2002, 95’)σε σκηνοθεσία του Keiichi HARA Πρωτότυπο manga του Yoshito USUI Crayon Shin-chan είναι μια σειρά ιαπωνικού manga του Yoshito Usui. Αναφέρεται στις περιπέτειες του 5χρονου Shinnosuke (Shin-chan) Nohara και της οικογένειας του που μένουν στην περιοχή της Saitama. ΥπόθεσηΜετά από μια μυστηριώδη αποστολή πίσω στο χρόνο – την εποχή των samurai – ο Shin-chan σώζει τυχαία τη ζωή του Ijiri Matabei Yoshitoshi, που ηγείται του στρατού μιας μικρής επαρχίας στην Ιαπωνία. Ο Shin-chan, που φιλοξενείται μέσα στο κάστρο Kasuga από τον samurai ως ένδειξη ευγνωμοσύνης, συναντά την πριγκίπισσα Ren, μια όμορφη κοπέλα που είχε δει στο όνειρο του το προηγούμενο βράδυ.Οι γονείς του Shin-chan, ο Hiroshi και η Misae, αναζητώντας τον γυρίζουν πίσω στο χρόνο για να τον συναντήσουν. Έτσι, η οικογένεια Nohara ενωμένη προσπαθεί να βρει τρόπο να επιστρέψει και πάλι στη σημερινή εποχή…     Ερμηνεύουν: Akiko YAJIMA, Miki NARAHASHI, Keiji FUJIWARA, Satomi KŌROGI Μία ταινία των SHIN-EI Animation、Asahi Corporation Η αφίσα του MANGA βρίσκεται στην ιστοσελίδα της Ιαπωνικής...

Πρόγραμμα Διαλέξεων

Πρόγραμμα Διαλέξεων
...

Ευχές για το 2016

ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ ΟΛΟΨΥΧΑ ΜΙΑ ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ 2016 ME ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΚΑΘΕ ΕΥΤΥΧΙΑ AKEMASHITE OMEDETO...

« Παλαιότερα άρθρα